DOŻYNKI NOWOKORCZYŃSKIE – ŻYWE DZIEDZICTWO WSI

Dożynki to nie tylko święto plonów. To opowieść o ziemi, pracy, wdzięczności i wspólnocie. To także tradycja, którą możemy zachować tylko wtedy, gdy będziemy ją przekazywać kolejnym pokoleniom.

Właśnie temu służył projekt „Dożynki nowokorczyńskie – żywe dziedzictwo wsi”, realizowany przez Bibliotekę Centrum Kultury w Nowym Korczynie w partnerstwie z Narodowym Instytutem Kultury i Dziedzictwa Wsi. https://nikidw.edu.pl/.

Projekt stanowił kompleksowe działanie na rzecz ochrony, popularyzacji i międzypokoleniowego przekazu materialnego i niematerialnego dziedzictwa kulturowego naszego regionu. Jego najważniejszym celem było przypomnienie, że lokalne zwyczaje, pieśni, obrzędy i rękodzieło są częścią naszej tożsamości i wartością, o którą należy dbać. W ramach projektu mieszkańcy gminy Nowy Korczyn mieli możliwość nie tylko poznawać tradycje, ale przede wszystkim uczyć się ich poprzez praktyczne działanie. Jednym z ważnych elementów projektu były warsztaty tworzenia wieńca dożynkowego. Uczestnicy, pod kierunkiem Grażyny Grudzieckiej, przewodniczącej KGW Jaworzanki, promotorki lokalnych tradycji i popularyzatorki rękodzieła obrzędowego, wspólnie przygotowywali wieniec, poznając jednocześnie znaczenie wykorzystywanych roślin, form i symboli. Warsztaty poprzedziło spotkanie edukacyjne z dr Alicją Trukszyn – etnografem i etnologiem, poświęcone symbolice i znaczeniu obrzędów dożynkowych w kulturze ludowej. Dzięki temu uczestnicy mogli spojrzeć na wieniec nie tylko jako piękny element święta plonów, ale przede wszystkim jako nośnik historii, wierzeń i wielowiekowej tradycji polskiej wsi. Drugim ważnym działaniem były warsztaty tradycyjnych przyśpiewek dożynkowych, prowadzone przez Krzysztofa Korbana – muzyka i edukatora specjalizującego się w tradycji muzyki ludowej. Ich uczestnicy poznawali pieśni i przyśpiewki, ucząc się ich wykonywania i przygotowując się do zaprezentowania efektów swojej pracy podczas dożynek. W realizację projektu zaangażowani zostali również lokalni partnerzy – Towarzystwo Miłośników Ziemi Korczyńskiej w Nowym Korczynie oraz Klub Senior+ w Nowym Korczynie oraz Koła Gospodyń Wiejskich z gminy Nowy Korczyn. Ich obecność była szczególnie ważna, ponieważ projekt stworzył przestrzeń, w której doświadczenie starszego pokolenia mogło spotkać się z energią i ciekawością młodszych uczestników. Międzypokoleniowy charakter był jedną z największych wartości przedsięwzięcia. Przełom lipca i sierpnia wypełniły spotkania, rozmowy, nauka, wspólna praca i śpiew. To właśnie w takich momentach tradycja przestaje być książkowym zapisem czy wspomnieniem najstarszych mieszkańców. Staje się czymś żywym ,czymś, co można poznać, wykonać, zaśpiewać i przekazać dalej. Zwieńczeniem projektu były 16 sierpnia 2026 roku Dożynki Nowokorczyńskie, podczas których mieszkańcy i zaproszeni goście mogli zobaczyć efekty wspólnej pracy. Na scenie zaprezentowano rezultaty warsztatów przyśpiewek dożynkowych, oraz przygotowany wspólnie wieniec. Nie zabrakło również występu Rodzinnej Kapeli Korbanów, uznanego zespołu ludowego regionu świętokrzyskiego. Tegoroczne dożynki stały się więc nie tylko świętem mieszkańców, ale również żywą prezentacją dziedzictwa, które udało się wspólnie odtworzyć, przypomnieć i przekazać dalej. Szczególne znaczenie ma fakt, że projekt został zrealizowany w partnerstwie z Narodowym Instytutem Kultury i Dziedzictwa Wsi.

Otrzymane dofinansowanie w kwocie 13.000 zł pozwoliło nadać działaniom charakter edukacyjny i międzypokoleniowy, wykraczający poza jednorazowe wydarzenie. Takie inicjatywy pokazują, jak ważne jest wspieranie lokalnych społeczności w pielęgnowaniu własnego dziedzictwa.

Elementem projektu jest również dokumentacja i przygotowanie publikacji podsumowującej, która zostanie udostępniona mieszkańcom gminy Nowy Korczyn.

Tegoroczny projekt pokazał, że w Nowym Korczynie tradycja spotyka ludzi, którzy chcą ją poznawać i rozwijać. Pokazał, że wspólna praca może łączyć pokolenia, budować poczucie wspólnoty i przypominać nam, skąd jesteśmy. Dziękujemy wszystkim uczestnikom, prowadzącym, partnerom, mieszkańcom i osobom zaangażowanym w realizację projektu. Szczególne podziękowania kierujemy do Narodowego Instytutu Kultury i Dziedzictwa Wsi za wsparcie, które pozwoliło nam zamienić ideę ochrony lokalnego dziedzictwa w konkretne, wspólne działanie. „Dożynki nowokorczyńskie – żywe dziedzictwo wsi” to projekt, który udowodnił, że tradycja żyje tak długo, jak długo chcemy ją poznawać, pielęgnować i przekazywać kolejnym pokoleniom.